ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

767

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

دارند ، جن سخت كرسنه شوند كشكاب دهندشان و « 1 » باز « 1 » ما العسل كه « 2 » شكّر در « 2 » كرده بوند و هيج آب سرد نخورند ، و بايذ تا نيمه‌ى روز بمالندشان جنانك ياذ كردم ، و نيمه روز « 3 » بخسبند و شراب و نان « 3 » خورند ، اكر بدين تدبير ضعيف نكردند اعنى از كشكاب خوردن و ما السكّر بجيزى ديكر مشغول مباش « 4 » ، و كر ضعيف كردند « 5 » بدان « 5 » غذاها باز كرد كبباب تب بلغمى ياذ كردم ، و كر شكم سخت بوذ بحقنه نرم شكم بيار « 6 » آب جكندر و بوره بوذ جنانك كفته‌ام « 7 » ، و هر بامداذى يك درم سنك تخم كرفس با بيست درم سنك سكنكبين « 8 » بخورند صواب آيذ و « 8 » علاج بدين‌كونه بايذ كردن تا به شوذ ، و من اين هر دو كونه تب ديدم و بيشتر آن بوذ كى برستند ترا آكاه كردم تا جائى غلط نكنى . اكنون بايذ تا اسباب غشى ياذ كرده آيذ تا ما را اين مسايل بديد ايذ « 9 » . آكاه باش كه اسباب غشى بسيار بوذ و لكن همه بجهار جنس باز ايند يكى استفراغ مفرط و ديكر امتلا مفرط و سديكر سؤ المزاج « 10 » بغته و جهارم درد مفرط ، هر كدام سبب « 11 » نكرى اندر غشى ازين جهار بيرون آيذ « 11 » و من اكنون شرح كنم اين‌همه را يكان‌يكان . يكى ازين اسباب غشى هيضه بوذ و علاج او كفته‌ام و اكنون باز كويم ، بايذ تا از اول آب سرد برزنند « 12 » بررّوى ايشان ، و بازوها و رانهاء ايشان سخت ببندند « 13 » ، و كر « 13 » اسهال بيش بوذ رانها « 14 » نه‌بندند جه بازوها بندند بس « 14 » ،

--> ( 1 - 1 ) - ف : نان با ( 2 - 2 ) - م : اندرو شكر ( 3 - 3 ) - ف : بخسپذ و نان و شراب ( 4 ) - ف : مشو ( 5 - 5 ) - ف : با ان ( 6 ) - ب ه : و ( 7 ) - ف : ياذ كردم ( 8 - 8 ) - ف : بخورذ بغايت صواب ايذ ( 9 ) - ف : افزوده . باب اسباب غشى ( 10 ) - ف : سوا المزاج ( 11 - 11 ) - ف : كه بوذ اندر غشى ازين چهار جنس بيرون نبوذ ( 12 ) - ف : برريزند ( 13 - 13 ) - ف : اكر ( 14 - 14 ) - ف : ببندند